Όταν πριν από 2,5 περίπου χρόνια, ξεκινήσαμε κάποιες δραστηριότητες σχετικά με τα "μυστικά του τόπου μας", σε καμία περίπτωση δεν περιμέναμε πως θα βρίσκαμε στον δρόμο μας τόσο μεγάλα μυστικά...

Εντυπωσιαστήκαμε πάμπολλες φορές από τις όμορφες εικόνες που μας προσέφεραν οι ασυνήθιστες αλλά και άγνωστες τοποθεσίες που βρίσκονται ένα βήμα από τα σπίτια μας και που λίγοι μπαίνουν στον κόπο να τις ανακαλύψουν. Σκεφτείτε λοιπόν, οι ασυνήθιστες και άγνωστες, μυστικές αυτές εικόνες, να μην βρίσκονται στα απόκρημνα βράχια ή τις αφιλόξενες πλαγιές κάποιου βουνού αλλά στο κέντρο της Καστοριάς!

Κάποιες συγκεχυμένες πληροφορίες που είχαμε, αποδείχθηκαν αρκετές, για να έρθουμε μπροστά σε μια πραγματικά μεγάλη έκπληξη.

Η ύπαρξη μίας υπόγειας τεχνητής στοάς στο κέντρο της πόλης της Καστοριάς (πιθανόν να πρόκειται και για ολόκληρο δίκτυο), μας γέμισε με πολλά ερωτηματικά και απορίες. Ένα τεράστιο έργο που ξεκίνησε κατά τον περασμένο αιώνα αλλά για κάποιον λόγο φαίνεται να μην ολοκληρώθηκε ποτέ. Η τεχνητή αυτή στοά που βρίσκεται μέσα σε κατοικημένη περιοχή, πρέπει να έχει εγκαταλειφθεί εδώ και αρκετές δεκαετίες χωρίς κανείς να έχει φροντίσει να κλείσει την είσοδο, η οποία παραμένει αφύλαχτη και την οποία μπορεί πολύ εύκολα να προσεγγίσει ο οποιοσδήποτε «περίεργος» βρεθεί εκεί κοντά. Η «ανακάλυψή» μας αυτή, οπωσδήποτε δεν αποτελεί κάποιο σπουδαίο κατόρθωμα και θεωρούμε ότι αυτοί που γνωρίζουν για την ύπαρξη της συγκεκριμένης τοποθεσίας, μέσα στην πόλη της Καστοριάς, δεν πρέπει να είναι λίγοι. Ανάμεσα σε αυτούς που σίγουρα γνωρίζουν για την ύπαρξη αυτής της υπόγειας στοάς, πιστεύουμε ότι θα είναι και κάποιοι που θα έχουν τη δυνατότητα να δώσουν την εντολή να κλείσει η είσοδος της καθώς η παραμονή και η εξερεύνηση στο εσωτερικό της μπορεί να αποδειχθεί πολύ επικίνδυνη για τον καθένα (οι τεχνητές υπόγειες στοές είναι λιγότερο ασφαλείς κατά τις γεωλογικές μεταβολές σε σύγκριση με τις φυσικά διαμορφωμένες κοιλότητες).

Αυτός είναι και ο λόγος για τον οποίο προχωρήσαμε στην μερική δημοσιοποίηση του συγκεκριμένου θέματος, προκειμένου να αποφευχθεί μελλοντικά κάποιο δυσάρεστο γεγονός, που φυσικά κανείς μας δεν εύχεται να συμβεί. Όταν όμως ένα τόσο επικίνδυνο μέρος είναι πολύ εύκολα προσπελάσιμο ακόμη και από μικρά παιδιά, θα πρέπει κάποιοι να πάρουν κάποια μέτρα και φυσικά δεν είμαστε εμείς αυτοί που θα κάνουμε κάτι τέτοιο.

Το θέμα θα το αφήσουμε προς το παρόν ανοιχτό και θα επανέλθουμε σε λίγους μήνες όταν και το εσωτερικό της στοάς θα έχει στραγγίσει από τα νερά των βροχών που προκαλούν την διάβρωση των πετρωμάτων και το καθιστούν ιδιαίτερα επικίνδυνο. Τότε θα μπορούμε να κινηθούμε με μεγαλύτερη ασφάλεια εντός της στοάς με την ελπίδα όμως όταν φτάσουμε στην είσοδο, να την βρούμε κλειστή και να μην καταφέρουμε να μπούμε μέσα...

Δεν είναι όμως μόνο η συγκεκριμένη στοά που έχει τραβήξει το ενδιαφέρον μας σε ότι έχει να κάνει με τα υπόγεια μυστικά της Καστοριάς. Βρισκόμαστε σε ένα αρχικό στάδιο αναζητήσεων το οποίο μας δείχνει ότι τα υπόγεια ανθρώπινα δημιουργήματα της πόλης είναι περισσότερα του ενός και διαφέρουν ανάλογα με την εποχή αλλά και την αιτία για την οποία κατασκευάστηκαν. Και αυτό το αναφέρουμε για να τονίσουμε το ότι δεν σχετίζονται τα πάντα μεταξύ τους, ώστε να μην δοθεί τροφή στην συνωμοσιολογία. Ο υπόγειος κόσμος, ως κάτι το πέρα για πέρα φυσικό αλλά άγνωστο και σκοτεινό (όταν τα φώτα και οι διάδρομοι των επισκέψιμων σπηλαίων δεν υφίστανται), τρομάζει και δημιουργεί έναυσμα για αλήθειες και ψέματα...

Σίγουρα όμως, όταν ο υπόγειος κόσμος είναι τεχνητός και οι σταλακτίτες αντικαθίστανται από τα σαπισμένα απομεινάρια της ανθρώπινης δραστηριότητας, σε μία δαιδαλώδη υπόγεια διάβαση, τότε το συναίσθημα γίνεται ακόμα πιο ασυνήθιστο....

Περισσότερα το καλοκαίρι…

Στο χωριό Ζευγοστάσιο του Δήμου Άργους Ορεστικού, βρεθήκαμε δύο φορές. Η πρώτη ήταν τον Αύγουστο του 2007 καθώς γυρίζαμε από εξόρμηση στο σπήλαιο του γειτονικού Καστανοφύτου και η δεύτερη τον Ιανουάριο του 2009 όταν και μπήκαμε και μέσα στο ναό. Ο ναός βρίσκεται σε ένα ύψωμα μέσα στο χωριό και πρόκειται για έναν από τους ιστορικότερους του νομού Καστοριάς.

Σύμφωνα με την προφορική παράδοση (αν και οι απόψεις διίστανται), ο ναός είναι ένας από τους τρεις που έκτισαν τρεις αδερφές (έναν η καθε μία), σύζυγοι αντιστοίχως τριών στρατηγών του Βυζαντίου, οι οποίοι είχαν εξοριστεί στην περιοχή μας. Οι άλλοι δύο ναοί που θεωρούνται "αδέρφια" του Ναού της Κοιμήσεως Ζευγοστασίου είναι του Αγίου Γεωργίου στην Ομορφοκκλησιά και του Αγίου Δημητρίου των Σπηλαίων, ο οποίος δεν σώζεται σήμερα.

Το κτίσμα ανήκει περίπου στον 12^ο αιώνα και οι τοιχογραφίες του ανάγονται σε δύο χρονικές περιόδους (14^ος και 18^ος αιώνας). Η διακόσμηση της πρώτης περιόδου έχει υποστεί ζημιές ενώ της δεύτερης σώζεται σε καλή κατάσταση. Ο ναός είναι αγιογραφημένος σχεδόν εξ' ολοκλήρου αλλά η φθορά του χρόνου είναι εμφανής σε κάποια τμήματα των τοιχογραφιών. Πριν από μερικά χρόνια έγινε συντήρησή τους εκεί όπου έχει "φουσκώσει" ο τοίχος από την υγρασία κι έχουν τοποθετηθεί ειδικοί επίδεσμοι για την προστασία τους. Εντύπωση προκαλεί το γεγονός ότι σε αρκετά σημεία του ναού έχουν τοποθετηθεί λάστιχα τα οποία επικοινωνούν με το εξωτερικό περιβάλλον, προκειμένου να αερίζεται ο χώρος για την καλύτερη συντήρηση του μνημείου.

Διάφορες μαρτυρίες λένε ότι ο ναός παλαιότερα ήταν μεγαλύτερος, με προσθήκες που είχαν γίνει εξωτερικά αλλά σήμερα δεν υπάρχουν. Στον περιβάλλοντα χώρο, κάθε χρόνο, ανήμερα της Κοιμήσεως της Θεοτόκου (15 Αυγούστου) γίνεται το παραδοσιακό γλέντι του χωριού.

Εξόρμησαν – Συνεργάστηκαν: Stergios – Nio – kastoras – psilos – karanas - toulias - ioannis - amorameho

Ευχαριστούμε τον κύριο Βασίλη για την πολύτιμη βοήθειά του.

Για να προσθέσετε οποιαδήποτε πληροφορία γνωρίζετε για τον Ναό Κοιμήσεως της Θεοτόκου Ζευγοστασίου, ελάτε σε επικοινωνία μαζί μας.